[Ôn Thi Đại Học Môn Văn Phần 3] Phân tích cảnh cho chữ trong tác phẩm “ Chữ người tử tù” của Nguyễn Tuân

[Ôn Thi Đại Học Môn Văn Phần 3] Phân tích cảnh cho chữ trong tác phẩm “ Chữ người tử tù” của Nguyễn Tuân

Đề bài: Anh ( chị) hãy phân tích cảnh cho chữ trong tác phẩm “ Chữ người tử tù” của Nguyễn Tuân để chứng minh đó là “ cảnh xưa nay chưa từng thấy”

Gợi ý làm bài

Mở bài

– Giới thiệu về Nguyễn Tuân và bút pháp “ tài hoa và uyên bác” yêu cái đẹp và say mê gây dựng cái đẹp
– Chữ người tử tù nằm trong tập truyện “ Vang bóng một thời” – tập truyện viết về cái đẹp một đi không trở lại
– Cảnh cho chữ có thể coi là điểm nhấn cho toàn tác phẩm, vừa giúp Nguyễn Tuân gửi gắm tâm sự vừa giúp ông thể hiện ngòi bút tài hoa, uyên bác của mình.

Thân bài

Cảnh cho chữ – “ cảnh tượng xưa nay chưa từng có”:

Không gian – thời gian cho chữ

+ Không gian: “ một buồng tối , chật hẹp ẩm ướt, tường đầy mạng nhện, tổ rệp, đất bừa bãi phân chuột , phân gián.’
So sánh với không gian cho chữ truyền thống: Thường là nơi núi non, sông nước, phong cảnh hữu tình hoặc thư phòng thơm tho, sạch sẽ.
+ Thời gian: buổi đêm trong nh ngục. Nhà văn không miêu tả một buổi đêm đầy sao thi vị mà là một đêm vắng lặng lạ lùng
Người cho chữ – người xin chữ:
+ Người cho chữ: “ cổ đeo gông chân vướng xiềng”
So sánh với những bậc tao nhân mặc khách khi cho chữ. Người cho chữ thường ưng dung, thư thái thường rượu, thưởng trà khi điểm tô từng net chữ.
+ Kẻ xin chữ: Quản ngục

Sự đảo ngươc vị trí

+ Về mặt xã hội: Quản ngục và thơ lại là những người nắm trong tay quyền sinh sát đối với tử tù; tử tù là kẻ phục tùng những người như quản ngục.
+ Kh i ch chữ: Viên quản ngục khúm núm cất những đồng tiền kẽm, thầy thơ lại tay run run bê chậu mực. Huấn Cao – một tử tù – khuyên quản ngục nên thay chốn ở vì đó không phải là nơi để treo tấm lụa bạch với những nét chữ vuông vắn nói lên cái hoài bão tung hoành của một đời người. Và để giữ thiên lương cho lành vững.
Quản ngục nói đầy cảm phục: “ Kẻ mê muội này xin bái lĩnh”.
-> Như vậy, trong hoàn cảnh này, vị trí quyền lực đã hoàn toàn bị đảo ngược dưới ánh sáng của thiên lương.
Sự đối lập màu sắc:
+ Anh sáng đỏ rực của bó đuốc tẩm dầu
+ Màu trắng thanh bạch của tấm lụa bạch còn nguyên lẫn hồ
+ Bóng tối bên ngoài nhà ngục

-> Sự đối lập mang màu sắc điện ảnh và hội họa này phần nào thể hiện sự chiến thắng của ánh sáng thiên lương.
Bức tranh chữ có sức mạch gắn kết những con người có tâm hồn cao quý và gìn giữ thiên lương của con người:
Đoạn trích “ Ở đây lẫn lộn…Kẻ mê muội này xin bái lĩnh”
Bức lụa trắng trẻo, những nét chữ vuông vắn, tươi tắn nói lên cái hoài bão tug hoành của một đời người, mùi mực thơm chỉ dành cho những người có thiên lương. Bức lụa ấy đã giúp viên quản ngục, thơ lại và Huấn Cao trở thành tri kỉ, cũng đồng thời là động lực giúp quản ngục tìm đường thoát khỏi cái nghề
“ tiểu nhân thị oai” để xứng với thú chơi chữ. Khó có những con chữ nào có sức mạnh đến nhường ấy.

Kết bài

– Không gian, thời gian, con người…trong cảnh cho chữ này đều khác biệt so với truyền thống .
– Cảnh cho chữ, bức tranh chữ và những khuôn mặt trong khung cảnh ấy đều được soi sáng bởi ánh sáng của Cái Thiên Lương

Xem thêm các bài viết về Chữ người tử tù – Nguyễn Tuân TẠI ĐÂY